Caruggio, crêuza, vicolo…czyli jak nie zgubić się w Ligurii?

Kto przyjeżdża do Ligurii, powinien zapoznać się wcześniej z kilkoma słowami-kluczami i specyficznymi elementami adresów i ulic tego regionu. Kilka słów dialektu liguryjskiego oraz kilka po włosku i już przemieszczanie się po Ligurii staje się dużo łatwiejsze. Zaczynamy!

Caruggio – (czyt. karudżio) słówko wspomniane już na tym blogu wiele razy. W dialekcie liguryjskim oznacza wąską uliczkę starego miasta. Są to uliczki przeznaczone tylko dla pieszych. Można je znaleźć na wszystkich starych miastach w Ligurii. Te uliczki są tak bardzo powiązane z tradycją Ligurii, że nawet istnieje powiedzenie „vieni nel mio caruggio” tj. „przyjchodzisz do mojego caruggio” co oznacza „rozumiesz mnie”.

Vicolo – (czyt. wikolo) oznacza to samo, co caruggio, tylko słówko pochodzi z języka włoskiego 🙂 Po zjednoczeniu Włoch (1861 r.) zaczęto zastępować regionalne dialekty  i „wymieniać” je na  ulednolicony, ogólnokrajowy język 🙂 Ale do dziś funkcjonują oba i vicolo/caruggio można używać zamiennie. Z ciekawostek dodam, że najwęższy vicolo w Genui (ponoć, bo nie ma oficjalnych danych na ten temat 😉 ) to vico delle Monachette, który ma szerokość 79 cm !!!

Salita – czyli „podejście pod górę” … jest to oficjalna nazwa ulic, w języku włoskim.  Jak widzicie, że wasz hotel znajduje się na jakiejś „salita” bądźcie przygotowani na wchodzenie pod górę. Często salite są przeznaczone tylko dla pieszych … a to oznacza, że są to jednocześnie crêuze.

 

Crêuza – (czyt. kreuza) to nazwa w dialekcie liguryjskim i oznacza wybrukowane podejścia pod górę, głównie dla pieszych. Znajdują się one na zboczach wzgórz i prowadzą do domów/kamienic tam wybudowanych. Znaleźć je można poza murami starych miast. Jednym słowem doprowadzają one do dzielnic na wzgórzach. Z kolei te, które doprowadzają do dzielnic znajdujących się nad morzem, nazywane są crêuze de mä, co w dialekcie oznacza „ścieżka nadmorska”.

Jeden z najważniejszych artystów pochodzących z Genui, Fabrizio de Andrè stworzył (kultową w całych Włoszech) piosenkę zatytułowaną właśnie „Crêuza de mä„. Bardzo genueńska, w dialekcie liguryjskim … i bardzo przyjemna 🙂

 

Co jeszcze powinien wiedzieć turysta, kiedy dostaje do ręki liguryjski adres?

 

Via – czyli „ulica” brak dodatkowych wskazówek czy będzie pod górę, czy z górki, wąska czy szeroka …. ulica i koniec 🙂

Corso – czyli „aleja” … możecie być pewni, że będzie szeroka i będzie jedną z głównych arterii miasta.

Adresy w Genui

Numeracja budynków w Genui jest bardzo specyficzna. Są tu numery normalne, tzw. czarne (i faktycznie na budynkach zobaczycie numerację w kolorze czarnym) oraz numery czerwone (na budynkach w kolorze czerwonym, natomiast na adresie będzie napisane np. 13R , gdzie R oznacza ROSSO czyli czerwony). Śpieszę wyjaśnić, że tylko na początku wydaje się to skomplikowane 🙂 Najzwyczajniej w świecie czerwone to numery działalności handlowych takich jak sklepy, hotele czy biura. Z kolei czarne, to numery prywatnych mieszkań. Czerwone i czarne są niezależne od siebie, więc często na tym samym budynku zobaczycie różne numery.

 

Teraz, z tymi informacjami, żaden adres nie będzie wam straszny 🙂

 

 

Dodaj komentarz