We wschodniej części Ligurii, w gminie Cogorno, znajduje się mała, antyczna „dzielnica” nosząca nazwę San Salvatore. Siedlisko to przez kilka setek lat należało do potężnej rodziny książąt Lavagni, Fieschi. To właśnie z tej rodziny pochodzili cytowani w tytule papieże.
Powstanie San Salvatore
Niektórzy historycy podają, że pierwsze siedlisko w tym miejscu istniało już za czasów starożytnych Rzymian. Jednak do dzisiejszych czasów nie przetrwały ślady z czasów rzymskich. Najstarsze udokumentowane wzmianki pochodzą z XII w. kiedy został tam wybudowany kościół San Salvatore „Il vecchio” („stary” kościół Zbawiciela). W połowie XIII w. została z kolei wybudowana bazylika San Salvatore „il nuovo” („nowy” kościół Zbawiciela). Na przestrzeni wieków San Salvatore miało swoje momenty chwały i upadku. Był moment, że został kompletnie opuszczony. W ostatnich latach jednak zaczęto podkreślać znaczenie historyczne tego miejsca, nawet jeśli jeszcze sporo brakuje, żeby mówić o pełnym rozkwicie.
San Salvatore „il vecchio”
Kościół wybudowany w przełomie X i XI wieku. Był pierwszym budynkiem sakralnym w tym miejscu. W XIII w. kościół został zniszczony przez wojska cesarza Fryderyka II, po tym jak został on skomunikowany przez papieża Innocentego IV z domu Sinibaldo Fieschi… w XVII w. kościół został przebudowany w stylu barokowym i taki pozostał do naszych czasów. Obecnie jest otwarta dla zwiedzających tylko przy szczególnych okazjach.
San Salvatore „Il nuovo”
Sinibaldo Fieschi, pochodzący właśnie z rodziny książąt z Lavagna, został w 1243 r. papieżem Innocentym IV. Po zniszczeniu rodzinnej wioski przez cesarza Fryderyka II, w 1244 r. zadecydował o budowie nowej bazyliki. Papież nie dożył zakończenia budowy kościoła, ale niedługo po nim na tron Watykanu wstąpił jego siostrzeniec, Ottobono Fieschi, jako papież Adrian V, który zakończył jej budowę.
Bazylika wybudowana i utrzymana w stylu romańsko-gotyckim. Fasada w charakterystycznych czarno-białych pasach. W jej centrum umieszczona jest duża rozeta wykonana z marmuru. Interesujące również, że na fasadzie znajdują się liczne płaskorzeźby przedstawiające symbolikę chrześcijańską oraz… pogańską (!) . W środku kościół jest bardzo surowy. Podzielony na nawę główną i dwie nawy boczne. Brak ozdób czy ołtarzy bocznych z późniejszych okresów. Oczywiście najbardziej charakterystyczna jest potężna dzwonnica kościoła. Można na nią wejść przy okazji organizowanych dni FAI oraz świąt religijnych w San Salvatore di Cogorno. Z góry rozpościera się fenomenalny widok do samego półwyspu Portofino.
Papieże z San Salvatore
Właśnie okolice San Salvatore (a z czasem wiele, wiele innych) zostały nadane, razem z tytułem książęcym, lokalnej rodzinie możnowładców, rodowi Fieschi. Była ona od zawsze związana bardzo blisko z Kościołem i po części dzięki temu zawdzięczała swoją potęgę. Apogeum nastąpiło w czasie, kiedy rodzina Fieschi dotarła do Wartkanu i dała dwóch papieży, Innocentego IV oraz Adriana V. Do czasów nowożytnych kontynuowała ich potęgę. Byli jedną z najpotężniejszych i najbardziej wpływowych rodzin w Republice Genueńskiej. Koniec ich dobrej passy datujemy na 1547 r. kiedy uknuli spisek przeciwko innej rodzinie genueńskich możnowładców, rodzinie Doria. Spisek się nie udał, a zemsta Doria była nieubłagana i spowodowała definitywny koniec potęgi rodziny Fieschi.
San Salvatore di Cogorno jest nadal bardzo autentycznym miejscem w Ligurii. Pełnym historii, bardzo klimatycznym … zdecydowanie do zobczenia zanim zacznie być popularne i zadeptane przez turystów 🙂 Polecam!
